Kasko branşında Mayıs ayında yayınlanan ve 1 Temmuz 2025’ten itibaren geçerli olan kısıtlamayla, özellikle yılın ilk yarısında henüz bu düzenleme yokken yüksek üretim yapan şirketler-eğer şu anki piyasa şartlarında pek de kolay olmayan ciddi bir kârlılığa da ulaşılamazsa- kasko branşında üretime son verebilir. Branşta son yıllarda yaşananların sonrasında böyle bir mevzuat değişikliği yerinde olarak değerlendirilse bile yürürlüğe giriş süresinin kısalığı şirketlerin yıllık planlamalarından sapmalarına yol açabilir.
-Orhun Emre Çelik*
Sigorta sektörünün yönü birçok açıdan ülkenin gidişatını gösteriyor. Bu nedenle çeyrek kapanışları bende ayrı bir merak uyandırıyor. Önce aktüeryal çalışmalarını yaptığımız şirketler, ardından denetimlerine dâhil olduğumuz şirketler, sonrasında ise TSB’nin sonuçları açıklaması ile tüm sektörün sonuçlarını görmek her zaman heyecan veriyor.
Haziran 2025 ise sonuçlarını daha da çok merak ettiğim bir dönem. Bunun iki temel sebebi var: Trafik branşında zaten var olan, kasko branşında ise birkaç ay önce yürürlüğe giren özsermaye sınırlaması ve sermaye yeterliliği hesaplamalarındaki gelişmeler.
Haziran döneminde açıklanacak finansal tablolar ile hem şirketlerin özsermaye tutarları tekrar belirlenmiş olacak, dolayısı ile ilgili yönetmelikler gereği uygulanacak katsayıların bazıları tekrar belirlenecek hem de sermaye yeterlilik oranına göre uygulanacak katsayıda değişiklik olabilecek.
Bu konuda dikkat çekici iki önemli husus var: Kasko branşında Mayıs ayında yayınlanan ve 1 Temmuz 2025’ten itibaren geçerli olacak kısıtlamanın bazı şirketlerde beklenmedik üretim durmalarına sebep olması mümkün. Özellikle yılın ilk yarısında henüz bu düzenleme yokken yüksek üretim yapan şirketler -eğer şu anki piyasa şartlarında pek de kolay olmayan ciddi bir kârlılığa da ulaşılamazsa- kasko branşında üretime son verebilir. Branşta son yıllarda yaşananların sonrasında böyle bir mevzuat değişikliği yerinde olarak değerlendirilse bile yürürlüğe giriş süresinin kısalığı şirketlerin yıllık planlamalarından sapmalarına yol açabilir. Bu, sektörün daha sağlıklı işleyişi için daha yaygın şekilde olması gerektiğini savunduğum, acentelerin tek şirketle çalışması açısından da sorun yaratacak ve acentelerin istemese bile birden çok şirketle çalışması sonucunu doğuracak bir durum.
| Sektör Toplamı | Hayat Dışı Şirketler | ||||
| Dönem | Özsermaye (milyon TL) | Değişim | Özsermaye (milyon TL) | Değişim | Enflasyon |
| 2022Ç4 | 80,976 | 51,152 | |||
| 2023Ç4 | 166,710 | 106% | 115,872 | 127% | 65% |
| 2024Ç4 | 288,702 | 73% | 201,095 | 74% | 44% |
| 2025Ç1 | 306,751 | 6% | 219,653 | 9% | 10% |
| Sektör Toplamı | Hayat Dışı Şirketler | ||||
| Dönem | Bilanço Büyüklüğü (milyon TL) | Değişim | Bilanço Büyüklüğü (milyon TL) | Değişim | Enflasyon |
| 2022Ç4 | 780,545 | 243,081 | |||
| 2023Ç4 | 1,470,630 | 88% | 506,182 | 108% | 65% |
| 2024Ç4 | 2,359,713 | 60% | 831,961 | 64% | 44% |
| 2025Ç1 | 2,728,468 | 16% | 983,731 | 18% | 10% |
| Sektör Toplamı | Hayat Dışı Şirketler | ||||
| Dönem | Özsermaye/Bilanço | Değişim | Özsermaye/Bilanço | Değişim | |
| 2022Ç4 | 10.4% | 21.0% | |||
| 2023Ç4 | 11.3% | 1.0% | 22.9% | 1.8% | |
| 2024Ç4 | 12.2% | 0.9% | 24.2% | 1.3% | |
| 2025Ç1 | 11.2% | -1.0% | 22.3% | -1.8% | |
Tabloda sektörün yıllar itibarıyla özsermaye ve bilanço gelişimi görülüyor. Tablodaki verilerin kaynağı TSB’nin yayınladığı istatistikler. Sektör gerek toplamda gerekse hayat dışı şirketler özelinde bilançosunu da özsermayesini de arttırmış. Hatta 2025 birinci çeyreğinde biraz gerilese de pandemi sonrasında özsermayenin bilançodaki payı az da olsa artmış. Bu, sektörün sermaye yeterliliği açısından olumlu bir gelişme ancak aktif kalitesi ve pasifteki kur ve faiz riski gibi unsurların iyi yönetilmesi gereksinimi devam ediyor.
Geçmişte Haziran dönemi sermaye yeterliliği sonuçları gösterge niteliğinde idi ancak şu anda en azından üretime özsermayeye dayalı kısıtlama yoluyla çok daha önemli ve etkili hale geldi. Pandemi ve paralelindeki negatif reel faiz döneminde sermaye yeterliliği açısından getirilen çeşitli kolaylaştırıcı tedbirlerin yavaş yavaş geriye alınmaya başladığının hissedildiği bu dönemde Haziran sonuçları ile bu değerlerin nasıl şekilleneceği merakla beklediğim konulardan.
*Aktüer
